close

  • Być wiernym Ojczyźnie mej, Rzeczypospolitej Polskiej
  • UZNANIE OJCOSTWA

  •  

    Uznanie ojcostwa polega na tym, że mężczyzna składa oświadczenie, że dziecko pochodzi od niego, a kobieta będąca matką dziecka potwierdza tę okoliczność. Oświadczenia o uznaniu ojcostwa można złożyć w sytuacji, gdy nie zachodzi domniemanie, że ojcem dziecka jest mąż matki albo gdy takie domniemanie zostało obalone. W naszej praktyce konsularnej najczęstszymi przypadkami uznania ojcostwa są sytuacje, gdy matka dziecka będąca panną albo rozwódką, na stałe zamieszkująca w Wielkiej Brytanii, urodziła dziecko na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (tj. gdy do polskiego aktu urodzenia nie zostały wpisane dane ojca) albo gdy ojcostwo męża tej kobiety zostało zaprzeczone na drodze sądowej.

     

    Oświadczenie o uznaniu ojcostwa można złożyć przez konsulem lub przed kierownikiem urzędu stanu cywilnego. Oświadczenie przed konsulem można złożyć pod warunkiem, że przynajmniej jedno z rodziców posiada polskie obywatelstwo. Mężczyzna, od którego dziecko pochodzi oświadcza, że jest ojcem dziecka, natomiast matka dziecka potwierdza (jednocześnie lub w ciągu trzech miesięcy od dnia oświadczenia mężczyzny), że ojcem dziecka jest tenże mężczyzna. Uznanie może dotyczyć także ojcostwa dziecka poczętego przed jego urodzeniem, jak również dziecka poczętego w wyniku procedury in vitro, przed przeniesieniem komórek rozrodczych do organizmu kobiety. W tym ostatnim przypadku oświadczenie o uznaniu ojcostwa musi być złożone przed kierownikiem urzędu stanu cywilnego, a urzędnicy konsularni nie posiadają w tym zakresie własnych uprawnień.

     

    Należy zwrócić uwagę, że uznanie ojcostwa jest inną instytucją prawa cywilnego niż przysposobienie (adopcja). Uznanie ojcostwa wiąże się z przyznaniem istnienia więzi biologicznej pomiędzy mężczyzną uznającym dziecko a dzieckiem. Natomiast przysposobienie (adopcja) polega na utworzeniu więzi prawnej pomiędzy rodzicem adopcyjnym a przysposabianym dzieckiem, takiej samej jaka istnieje między rodzicami, a potomstwem biologicznym, przy świadomości braku istnienia więzów krwi. Oświadczenia o uznaniu ojcostwa muszą być zgodne. W przypadku braku zgodności stanowisk kobiety i mężczyzny ustalenie ojcostwa następuje na drodze sądowej.

     

    Ojcostwo można uznać w stosunku do dziecka:

    1. poczętego;
    2. urodzonego, do osiągnięcia pełnoletności;
    3. zmarłego przed osiągnięciem pełnoletności - w ciągu 6 miesięcy od dnia, w którym mężczyzna składający oświadczenie o uznaniu dowiedział się o śmierci dziecka, nie później jednak niż do dnia, w którym dziecko osiągnęłoby pełnoletniość.

    W wyniku uznania ojcostwa uznane dziecko nosi nazwisko:

    1. w przypadku złożenia zgodnych oświadczeń rodziców w sprawie nazwiska - nazwisko jednego z rodziców albo nazwisko dwuczłonowe, powstałe w wyniku połączenia nazwisk rodziców;
    2. w sytuacji braku zgodnych oświadczeń rodziców dziecka w sprawie nazwiska dziecka - nazwisko składające się z nazwiska matki i dołączonego do niego nazwiska ojca dziecka.

     

    Jeżeli dziecko ukończyło trzynasty rok życia, to do zmiany nazwiska konieczna jest zgoda dziecka.

    Przesłanki niedopuszczalności uznania ojcostwa przed konsulem są następujące:

    1. osiągnięcie przez dziecko pełnoletności;
    2. przyjęcie oświadczeń koniecznych do uznania bądź odmowa ich przyjęcia przez innego kierownika urzędu stanu cywilnego lub konsula;
    3. wątpliwość co do pochodzenia dziecka;
    4. wszczęcie postępowania sądowego o ustalenie ojcostwa;
    5. nieposiadanie pełnej zdolności do czynności prawnych przez osoby składające oświadczenia.

     

    Jeżeli konsul odmówił przyjęcia oświadczeń koniecznych do uznania ojcostwa z uwagi na ich niedopuszczalność, powiadamia pisemnie matkę dziecka i mężczyznę, który twierdzi, ze jest ojcem dziecka w terminie 7 dni od dnia odmowy, o jej przyczynach i możliwości uznania ojcostwa przed sądem opiekuńczym.

     

    Aby umówić się na spotkanie w sprawie sporządzenia protokołu uznania ojcostwa, należy uprzednio skontaktować się telefonicznie lub e-mailowo (Edinburgh@msz.gov.pl) z działem prawnym konsulatu.

     

    Opłata za przyjęcie oświadczenia o uznaniu ojcostwa za pośrednictwem Konsulatu Generalnego RP w Edynburgu wynosi 40 GBP. Akceptowane formy płatności: gotówka, karta płatnicza, postal order płatny na „Polish Consulate in Edinburgh”. Konsulat nie przyjmuje płatności czekami.

     

    CZĘSTO ZADAWANE PYTANIA

     

    Moja partnerka urodziła dziecko w Polsce i pozostanie tam przez najbliższe miesiące. Ja mam kontrakt w Szkocji i na chwilę obecną nie mogę pojechać do kraju. Czy istnieje możliwość, żebym ja złożył oświadczenie o uznaniu ojcostwa w Konsulacie Generalnym RP w Edynburgu, a partnerka przed kierownikiem urzędu stanu cywilnego w Polsce?

    Tak, istnieje taka możliwość. W takiej sytuacji Konsulat prześle do właściwego USC tylko oświadczenie mężczyzny o uznaniu ojcostwa, a partnerka będzie musiała potwierdzić tę okoliczność w ciągu trzech miesięcy.

     

    Mój partner jest Szkotem i nie mówi po polsku. Czy to wyklucza możliwość złożenia przez niego oświadczenia o uznaniu dziecka przed polskim konsulem lub polskim kierownikiem urzędu stanu cywilnego?

    Nie, w takim wypadku przepisy wymagają jedynie zapewnienia udziału tłumacza. Nie musi to być tłumacz przysięgły z listy Ministerstwa Sprawiedliwości. Jednak w przypadku tłumacza niebędącego tłumaczem przysięgłym zajdzie konieczność odebrania od niego (pod rygorem odpowiedzialności karnej) oświadczenia, że będzie wykonywał powierzone zadania sumiennie i bezstronnie, dochowując tajemnicy prawnie chronionej oraz kierując się w swoim postępowaniu uczciwością i etyką. Osoba sprawująca funkcję tłumacza powinna posługiwać się terminologią prawniczą.

     

    Mąż mojej partnerki zmarł przed kilkoma laty. Planujemy się pobrać. Czy będę mógł złożyć oświadczenie o uznaniu jej córki z pierwszego małżeństwa?

    Nie ma takiej możliwości, gdyż w takim wypadku nie istnieją więzy pokrewieństwa biologicznego pomiędzy Panem, a córką partnerki. W takim wypadku właściwa będzie procedura przysposobienia dziecka.

     

    Posiadamy brytyjski akt urodzenia dziecka bez danych mojego partnera jako ojca naszego syna. Czy najpierw powinniśmy sprostować brytyjski akt i dokonać transkrypcji do polskiego rejestru czy też dokonać transkrypcji i złożyć oświadczenia o uznaniu ojcostwa?

    W takim wypadku wybór należy do Państwa. Od strony prawnej obie ścieżki postępowania są dopuszczalne.

     

    PRZYDATNE LINKI

    1. REJESTRACJA WIZYTY W KONSULACIE W SPRAWIE PRAWNEJ

       

    PODSTAWA PRAWNA

    - art. 73-76 oraz 88 ustawy z dnia 25 lutego 1964 roku Kodeks rodzinny i opiekuńczy (tekst jedn. Dz.U. z 2015 roku, poz. 2082 z późn. zm.),

    - art. 18 ustawy z dnia 28 listopada 2014 roku Prawo o aktach stanu cywilnego (tekst jedn. Dz.U. z 2016 roku, poz. 2064 z późn. zm.),

    - art. 34 pkt 15 ustawy z dnia 25 czerwca 2015 roku Prawo konsularne (Dz.U. z 2015 roku, poz. 1274 z późn. zm.),

    - pkt. 7.05 załącznika do rozporządzenia Ministra Spraw Zagranicznych z dnia 18 grudnia 2015 roku w sprawie opłat konsularnych (Dz.U. z 2015 roku, poz. 2237),

    - załącznik nr 18 do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 29 stycznia 2015 roku w sprawie wzorów dokumentów wydawanych z zakresu rejestracji stanu cywilnego (Dz.U. z 2015 roku, poz. 194 z późn. zm.).

    Drukuj Drukuj Podziel się treścią: